Hvenær skal sækja um byggingarleyfi?

Sækja þarf um byggingarleyfi til að grafa grunn fyrir mannvirki, reisa það, rífa eða flytja, breyta því, burðarkerfi þess eða lagnakerfum eða breyta notkun þess, útlit og formi. Byggingarfulltrúi annast útgáfu byggingarleyfa fyrir mannvirki sem staðsett eru í Ásahreppi, Bláskógabyggð, Flóahreppi, Grímsnes- og Grafningshreppi, Hrunamannahreppi og Skeiða- og Gnúpverjahreppi og er leyfið veitt á grundvelli laga um mannvirki nr. 160/2010 og byggingarreglugerðar nr. 112/2012

Með mannvirki er átt við hvers konar jarðfasta manngerða smíði, svo sem hús og aðrar byggingar eða skýli, virkjanir, dreifi- og flutningskerfi rafveitna, hitaveitna, vatnsveitna og fjarskipta, fráveitumannvirki, umferðar- og göngubrýr í þéttbýli, stór skilti og togbrautir til fólksflutninga. Til mannvirkja teljast einnig tímabundnar og lausar byggingar sem ætlaðar eru til svefns eða daglegrar dvalar manna í fjóra mánuði eða lengur á sama stað, svo sem starfsmannabúðir og húsvagna. Mannvirki á eða í hafi, vötnum og ám sem hafa fasta staðsetningu teljast einnig til mannvirkja.

Undantekning frá byggingarleyfisskyldu eru þó fráveitumannvirki og dreifi- og flutningskerfi hitaveitna, vatnsveitna, rafveitna og fjarskipta og breytingar á slíkum mannvirkjum en sækja þarf um framkvæmdaleyfi hjá skipulagsfulltrúa fyrir fyrrgreindum framkvæmdum. Sækja þarf hins vegar um byggingarleyfi vegna bygginga sem tengdar eru fráveitumannvirkjum og dreifi- og flutningskerfum hitaveitna, vatnsveitna, rafveitna og fjarskipta, þ.m.t. fjarskiptamöstrum, tengivirkjum og móttökudiskum.

 

Hvernig skal sækja um byggingarleyfi?

Húseigendur og lóðarhafar eða hönnunarstjóri í umboði þeirra geta sótt um byggingaleyfi.

Samkvæmt byggingarreglugerð nr. 112/2012 ber húseigendum að ráða löggiltan hönnunarstjóra. Hönnunarstjóri hefur yfirumsjón með og ber ábyrgð á því að hönnunargögn séu til staðar og með þeim hætti sem byggingarleyfisumsókn og framkvæmd krefst. Hönnunarstjóri er að öllu jöfnu sá aðili sem annast öll samskipti við embætti byggingarfulltrúa þegar sótt er um byggingarleyfi.

Ekki er tekið á móti hönnunargögnum eða skráningu á iðnmeisturum eða byggingarstjórum nema að viðkomandi aðili sé á lista Mannvirkjastofnunar (www.mvs.is) og að hann eða hún hafi tekið upp gæðastjórnunarkerfi frá og með 1. janúar 2015, sbr. lög um mannvirki nr. 160/2010.

Sækja skal um byggingarleyfi með góðum fyrirvara þar sem umfjöllun um umsóknir getur tekið nokkrar vikur. Óheimilt er að hefja framkvæmdir áður en byggingarleyfi hefur verið gefið út.

Stöðluðu umsóknareyðublaði er skilað til embættis byggingarfulltrúa.  Með umsókn skulu fylgja aðaluppdrættir, útfylltur gátlisti vegna aðaluppdrátta og önnur viðeigandi fylgiskjöl varðandi umsókn, sbr. lið 7 á umsóknareyðublaði, sem eiga við framkvæmdina.

Leiðbeiningar má sjá á heimasíðu undir „Leiðbeiningar vegna umsóknar um byggingarleyfi“.

 

Frá hugmynd að húsi

Áður en hafist er handa við byggingu húss eða breytingu  þarf að skoða vel allar hugmyndir með hliðsjón af þörfum, t.d. fjöslkyldu, reksturs o.s.frv.  þar sem það getur verið mjög kostnaðarsamt að breyta forsendum á meðan á verkinu stendur eða eftir að því lýkur. Kanna þarf allan kostnað og hvað þarf til svo allt geti unnist til enda. Val á hönnuði þarf að miðast við að hann sé löggiltur hönnuður með samþykkt gæðakerfi og gilda starfsábyrgðartryggingu þar sem það er undirstaða þess að hann geti lagt inn uppdrætti til byggingarfulltrúa.

Athuga skal að það getur verið heppilegt  að senda fyrst fyrirspurn til byggingarfulltrúa með grófum uppdráttum ef vafi leikur á að fyrirhuguð bygging samræmist gildandi deiliskipulagi viðkomandi lóðar. Ef breyta þarf deiliskipulagi hefur það aukinn kostnað í för með sér en einnig lengir það áætlaðan framkvæmdatíma verulega þar sem ferlið getir tekið 6-8 vikur.  Byggingarleyfi er ekki afgreitt fyrr en deiliskipulag eða breyting á því hefur tekið gildi.

 

Framkvæmdartími

Á byggingartíma þarf húsbyggjandi sem verkkaupi að fylgja því eftir að framkvæmdir séu í samræmi við samþykkta uppdrætti  og allt gangi eftir áætlun.

Byggingarstjóri er faglegur fulltrúi eiganda og ber ábyrgð á að byggt sé í samræmi við samþykkta aðal- og séruppdrætti og á að kalla til úttektarmann byggingarfulltrúa við vissa verkþætti.  Úttektin fer þá fram á grundvelli samþykktra og stimplaðra uppdrátta sem þurfa að vera til staðar á úttektartíma.

Byggingarstjóri ræður iðnmeistara í samráði við eiganda og bera þeir ábyrgð hver á sínum verkþætti.
Byggingarstjóri skal hafa fullnægjandi ábyrgðartryggingu sem gildir í að minnsta kosti 5 ár.

Þó eigandi ætli sér að vinna sjálfur við byggingarleyfisskyldar framkvæmdir þarf alltaf að fá byggingarstjóra og meistara og eru þeir ábyrgir fyrir öllum verkum.

Svört vinna eða nótulaus viðskipti er ólögleg og getur verið dýrkeypt þar sem að engar tryggingar eða ábyrgð er til staðar og getur verið erfitt að kvarta yfir göllum eða einhverju sem er áfátt við verkið.

Alltaf geta orðið einhverjar ófyrirséðar breytingar við framkvæmdir og helsta orsökin þess að framkvæmdin verður dýrari en lagt er upp með eru þær breytingar sem gerðar eru á byggingartímanum.  Hafa þarf í huga að ef breytt er út frá samþykktum uppdráttum þarf að leiðrétta uppdrætti og sækja um breytingar á byggingarleyfinu með tilheyrandi kostnaði.

Leitið ráða hjá tryggingarfélagi um tryggingar meðan á framkvæmdum stendur og einnig þegar framkvæmdum er lokið varðandi hvort biðja þurfi um endurmat á tryggingum.

 

Umsókn um byggingarleyfi EBL-200

Helstu lög og reglugerðir sem varða útgáfu byggingarleyfis

Mannvirkjalög nr. 160/2010

Byggingarreglugerð nr. 112/2012

Önnur eyðublöð sem tengjast útgáfu byggingarleyfis og eftirliti með framkvæmdum er að finna undir flipanum Eyðublöð